Ode aan de airconditioning
Door: Johanna
Blijf op de hoogte en volg Johanna
21 April 2011 | Verenigde Staten, Austin
Wat Texas doet tegen de warmte
Er zijn een hoop dingen die Texas doet om koel te blijven. Een opsomming:
- Gebouwen zijn standaard uitgerust met centrale airconditioning. Dat systeem loopt parallel aan de verwarming, en dat zorgt ervoor dat het binnen een aangename 19-20 graden is, ongeacht of het nu winter of zomer is. Ik moet er bij zeggen dat het hier gaat om de universiteitsgebouwen, kantoren en nieuwbouwhuizen in de suburbs. Mijn huis doet niet mee.
- Want mijn huis is al oud. En heeft dus airconditioningunits. Dat zijn dozen van 60x60x50 die voor het grootste gedeelte uit een raam/muur steken. Ze blazen koude lucht naar binnen en daarbij maken ze nogal een herrie. Ze schijnen ook regelrechte energievreters te zijn. In mijn huis heb ik er drie: eentje in de keuken, eentje in de slaapkamer en eentje in het kantoor.
- Ook hangen er overal ventilatoren. In mijn huis heb ik er bijvoorbeeld drie: eentje in de keuken, eentje in de slaapkamer en eentje in het kantoor. Waar ik verbaasd over was, is dat die ventilatoren ook buiten te vinden zijn, bijvoorbeeld bij (overdekte) terrassen. Zo hangen er bij het zwembad, onder een overkapping, een stel hele grote ventilatoren.
- Sprinklers. Een van de grote vraagtekens voor mij was hoe ze hier in Texas de boel groen krijgen. Met name in woonwijken en rond de universiteit zijn er vrij grote, overdreven groene perkjes en veldjes te vinden. En ik heb hier sinds januari misschien een halve regenbui gezien, niet veel meer. Inmiddels weet ik hoe het werkt: sprinklerinstallaties. Overal in tuinen, veldjes en perkjes zijn er sprinklers aangebracht. ’s Avonds, als het is ‘afgekoeld’ (relatief gezien), gaan de sprinklers aan.
- Waterflessen. In Nederland is het een soort mode (of gewoon makkelijk) om altijd een flesje water bij je te hebben. Want dan heb je altijd vocht bij je. Handig. Hier is dat gewoon zuivere noodzaak. Zonder water in Texas kun je niet, zeker in deze ‘tijd van het jaar’. Ze hebben hier dan ook een grote collectie thermobekers, -mokken, -flessen en –houders, als dan niet met dubbele wand, ring aan de dop voor makkelijk meenemen, van hergebruikt plastic want eco-vriendelijk, etcetera. En al die vochthouders zijn bedoeld om je drankje koel te houden. En niet zoals bij ons ‘warm te houden’. Dat intensieve waterflesgebruik leidt tot het volgende punt.
- Cupholders. Het blijft fascinerend. Eerst dacht ik dat het overdreven was om zoveel cupholders in je auto te hebben, inmiddels weet ik beter. Nu het zo warm is lijkt het erop dat iedereen in zijn linkerhand een beker/fles/etc. vastheeft, en Texas kennende is dat maat ‘emmer’ (grote McDonalds frisdrank beker), en als je in de – geairconditionede - auto zit moet je die kwijt. Ik begrijp het wel inmiddels.
- Binnen zitten. Je zou denken dat mensen hier met het mooie weer veel buiten zitten. Is niet zo. Ik heb in januari en februari nog wel eens buiten gezeten in het weekend. En heel soms gaan we buiten zitten tijdens de lunch. Maar standaard zit je binnen, want buiten is het ‘niet leuk meer’.
- Kleding in laagjes. Omdat het Texaanse weer met de minuut kan veranderen, is het verstandig om je kleding zo te kiezen dat je iets ‘uit’ kunt doen. Inmiddels is het verschil in temperatuur tussen binnen (airconditioning, 19-20 graden) en buiten (34 graden, ik lieg niet) zo groot, dat je een jasje aan moet doen als je naar binnen gaat. Klinkt andersom, maar je raakt er zo aan gewend. Als ik buiten kom doe ik mijn jasje uit, kom ik binnen doe ik mijn jasje aan.
Je merkt dat de meeste mensen hier de warmte gelaten ondergaan. Ze komen gewoon zo min mogelijk buiten. De meeste hebben dan ook een goed geïsoleerd, geventileerd en geairconditioned huis. Wel lopen veel mensen te niezen vanwege de temperatuurverschillen. Ook hebben veel mensen hier last van allergieën, dit vanwege de Cedar Tree, en dat kan geen pretje zijn als het buiten zo broeierig is.
Al met al zijn oplossingen zoals airconditioning wel heel erg fijn. Je kunt dan tenminste effectief werken, of rustig eten, of rustig winkelen… Zonder is het simpelweg niet te doen. Dus nu het deze week wel erg warm wordt, heb ik mijn airconditioning maar aangezet. Het druist enigszins tegen mijn energiebesparingsprincipes in, maar zonder is het niet meer te doen. Leek Texas maar iets meer op Italië. Daar is de siesta tussen 12 en 3 uur ’s middags, omdat de zon dan op zijn hoogst staat en het dan het warmst is. Hier lijkt het hoogtepunt van het warme weer langzaam op te schuiven richting 6 uur ’s middags. Dat betekent voor mij in de praktijk dat ik op het warmst van de dag naar huis fiets. Zweten!
Kakkerlakupdate
Wat bij deze ‘tijd van het jaar’ hoort, gekarakteriseerd door warmte en droogte, zijn kakkerlakken. Die gaan massaal op zoek naar water en voedsel. En gisteren was het dus weer raak. Ik kwam thuis van de sportschool, en toen zag ik het… Er zat een levende, dus niet al half vergiftigd door mijn ‘roach baits’, op het aanrecht naast de waterkoker. Weer zo’n grote, 4-5 centimeter. Stinkding (ze stinken echt heel erg!). Gelukkig had ik na mijn eerste aanvaring een nieuwe fles Raid gekocht. En dus kreeg ie een hele forse straal anti-roach spray op z’n harses. Helaas sprintte hij weg, hij kroop achter het fornuis. Daar heb ik vervolgens nog omheen en onder gesprayed, en ik heb een paar vergifkorrels neergelegd. Ik hoop van harte dat ie overleden is, en dat ie vlak daarvoor op de een op andere manier naar buiten is gerend. Want een kakkerlak draagt eitjes bij zich die na 4-6 weken uitkomen, of mama kakkerlak nou nog leeft of dood is. En ik wil geen nakomelingen tegenkomen.
Daarna heb ik mijn avondbagel gegeten, en gedurende het bekijken van De Wereld Draait Door heb ik het fornuis heel goed in de gaten gehouden, of het monster er toevallig onder vandaan zou kruipen. Je zit toch wat gespannen op zo’n moment. En wat gebeurt er daarna? Ik wil naar bed en ga dus naar de badkamer. Zit er weer zo’n monster naast het raam! Gewapend met een fles Raid in mijn linkerhand en een fles Raid in mijn rechterhand heb ik hem belaagd. Ik moet toegeven, ik word er beter in. Daarna opgepakt en door de wc gespoeld. Twee (levende!) op 1 dag! Brrr... Ik durfde haast niet naar de wc te gaan 's nachts.
De kakkerlakscore staat nu dus op 5:
- Slaapkamer: 1 levende
- Keuken: 2 halfdode, 1 levende.
- Badkamer: 1 levende.
Ik hoop van harte dat het hier bij blijft, maar ik heb er weinig vertrouwen in!
-
21 April 2011 - 19:02
Hendrieke:
He Johanna!
Vraagje: is de luchtvochtigheid in Texas niet een beetje anders dan in Nederland? Dat daar 34 graden anders aanvoelt dan in Nederland 34 graden?
In Nederland is het nu heerlijk 24 graden en op mijn balkon loopt het op tot zo'n 28 graden en dan lig ik heerlijk in mij bikini te bakken. Aangezien ik in de zomer geen vakantie heb, moet ik nu maar mijn momentjes pakken. Ik moet trouwens vanaf morgen vier dagen werken, dus eigenlijk gun ik mijzelf dat ook wel eventjes.
Liefs xx -
22 April 2011 - 22:31
Pa:
Eerdbeezn.... Ie zulln et al wel eheurd em. Et is hier mooi weer. Mooi weer umme vrij te em, mooi weer umme wat veur oe zelf te doen, mooi weer umme niks te doen, mooi weer umme in de tuun te warken, mooi weer umme te barbekjuen, kortumme mooi weer veur alles. Vandage waar ik zowaar vrij. Tiet veur aksie. K'hebbe de schoertolle epaskt en bin maar weer ies begonn mit de kozien te schoeren en te varven. Ie mutten dat doen as et nog net niet neudig is. Veule meinsen zegg'n "t'zet er toch nog goed uut? woarumme goai d'r dan an? Noow het antwoord hierop is eenvoudig. Ai rotterije em bin ie te late. Dus dat muj veur weez'n.
Van de weke bin ik noar Duutsland ewest veur et Greenpiece project. Dingen controleren opmeten, besprekingen enzovoort. Misschien eb ie dat niet mee ekreeg'n , maar wij bouwen de masten veur een nieuwe boot veur de firma Greenpeace, ie weet'n wel die companie die de wereld gruun wil hollen, de zee bescharmen enzovoort. Dit wordt dus een aksie schip wat in Duutsland ebouwd wordt en doar leveren wei het bovendekse gebeuren an. Oen kennissen die oen verslagen leez'n ( dus dit commentaar ook ) mutten maar iens op google intiepen Green Piece Rainbow Warrior III dan kuj zien woar et over gut. Mooi project, met weer genog publisitee ( t'leste woord is Frans)..
Ma zat dus vandage in de tuun, zoas praktisch de hele weke al. Met zitt'n bedoelen wij in t'Klooster niet op oen gat zitten, moar an t'wark weez'n. De spinazi stut erin. Achteréénvolgens de tuun boon, sloa, en andievie. Doaroa de selderij, spersie boon'n en spitskool. Ma ef zo heur eig'n bedoelinge mit de tuun. Als de sloa en andieve planties in de tuun goan ( week'n eleden) dan is er nog kans op nachtvorst. Ma wet road. Jampotten over de planties en die bevriezen dan niet.Kunn die jong'n in de polder een veurbeeld an neem. Maar toen had ma een volgend probleem. Mussen .Die lussen ook jonge sloa en andievie planties. Ze vreten er gewoon hoeken uut. Ma in oorlog. Dus netten erover. Verlost van de katten die in onze grunte tuun zitten te scheiten, en verlost van de mussen die de planties an zitt'n te vreten. Nog een uutviending van een olde man hier in t'Klooster: spitskool... Wei em dat al ie vake probeerd. Altied bgoan de planties dood, moar woarumme? E melten die vreten de wortels net onder de grond kaot of slakken net boom de grond. Dus dubbel pech ei dan. Now was er een olde man op t'Klooster die ma espreuken hef ( had). Ma vrug hum wat mut ie toch mit al die bloempotten op t'bouwland ??
T'zak oe vertellen zei die man. Doar ek de koolplanten in. Hoe , wat ? zei ma. Die potten binn plastiek binnen potten woar ik de bodem uut esneden hebbe. Die druk ik veur de helfte in de grond, en doar plante ik de spitkool planties in. Gevolg is dat de E melten de wortelties van de jonge planties niet meer stuk vreten ( want ze goan over et algemeen niet dieper als vief centimeter onder de grond, dus stoten ze de kop) en ik holle de planties heel. Het bovenste gedeelte van de pot is vuur tegen de slakken. Die klummen niet teeg'n zo'n schuine rand omhoge want dan vallen ze er op de rogge weer of. Kortom disse uutviending mut het weez'n. De olde man dut dit al joaren zo en hij ef altie mooie grote spitskool'n. Misschien ook weer een idee vuer de akker bouwers. Dus ie em wel in de gaat'n dat er het Klooster niet stille ezeten wordt.
Wat ef dit now met de eerd beezn te maken zuj oe of vroagen. Now helemoal niks. Ze grujen dankzij her mooie weer als kool, dus ik bin bange dat wanneer ie weer koom dat ie allenig stekken veur volgend joar kunn kriegen. Dan bin ze al lange op vrezen wij. Maar goed ik goa now noer bedde. Het is half iene. T 'verhaaltie hef dus niet veule umme de hakken maar dit was eem een melding da er nog wel aksie is an de Kloosterweg.
Groeten van ons an de Kloosterweg -
22 April 2011 - 23:04
Johanna :
@ pa: Mien va - ik dachte al, waorum bin jullie iniens niet meer op Skype te bekennen? Probeerde jullie zelfs al op de huustelefoon te bellen (jawel uut Amerika) maor ok toen naam'n jullie niet op. Niks an de hand heur, gewoon effen praoten. Morgen wurd 't 'm niet, dan bin ik op versite bi'j de schoonolders van Leah op 't plaattelaand van Texas. Dus toen ik jullie niet kon bereiken, dacht ik al, mit dat mooie weer, zie bin vast buut'n in de tuun an 't wark. En ja heur.
Prachtig verhaal. Ik zie 't helemaol veur mi'j: hoe slakken achterover vallen. Hoe de muss'n beteuterd bi'j de netten zitten te kieken. Die emelten bin wat lastiger, die ken ik niet. Dat van dat aksie schip van Grien Piece wus ik eigenluk ok niet, mar dat is vast een heel gaaf projekt mit vast een hoop aondacht vanuit de media.
Dank veur disse updeet: ik bin echt heel erg bliede mit dit mooie verhaal. Warkelijk, ik hebbe drie keer hardop zitten skateren achter de laptop...!
Eerbeezn of gien eerbeezn (Zie bin jullie gegund! Zonder suuker eten he, want dat hoeft niet. Bin echt de lekkerste eerbeezn van de wereld, ok hier bin ze niet zo lekker!).
Een bulte succes e'wenst bi'j 't schoeren en varven van de kozienen: als 't mar niet te warm wurd, want dan lukt dat varven niet meer!
Groeten, hopelijk spreek ik jullie zundag nog effen! -
23 April 2011 - 07:25
Ma:
goedemorgen, sorry dat wij niet te bereiken waren, skype stond niet aangemeld, waarom? ik weet het niet, techniek he , soms doet het gewoon iets niet. maar wij zijn er nu weer volop.
prettige pasen, en doe leah en kevin de hartelijke groeten van ons.
ps mooi verhaal van pa. en prachtig dat jij ook in het plat terug schrijf, muj goed bej noa denkn he? liefs en dikke kus, doei.
Reageer op dit reisverslag
Je kunt nu ook Smileys gebruiken. Via de toolbar, toetsenbord of door eerst : te typen en dan een woord bijvoorbeeld :smiley